Nationale Parken van Wereldklasse

‘Nationale Parken Nieuwe Stijl’ is een driejarig programma van het Ministerie van Economische Zaken dat begin 2015 is gestart. Het doel van het programma is om de Nederlandse natuurgebieden aantrekkelijker te maken en te ontsluiten voor het internationaal toerisme. De natuurgebieden kunnen een groene aanvulling vormen op bestaande bestemmingen en mogelijk zorgen voor een grotere spreiding van toeristen over
Nederland.


NP Nieuwe Stijl FotoFeed23


Om het denken over de Nederlandse gebieden inhoud te geven hebben we dit voorjaar in opdracht van het College van Rijksadviseurs onderzoek verricht naar Nationale Parken. In de eerste plaats hebben we gekeken naar de Nederlandse situatie. We hebben hiervoor bezoeken gebracht aan twee potentiële nieuwe Nationale Parken van internationale allure.

Als een heuse toerist zijn we op pad gegaan op zoek naar de ultieme Nationale Park- ervaring in eigen land. In een ‘Dagboek van een avonturier’ doen wij verslag van onze bezoeken. We beschrijven de grote en kleine ervaringen. Omdat details soms meer zeggen dan abstracties en concepten.

Via onderstaande voorvertoning kunt u het verslag lezen van ons bezoek aan de Nationale parken Utrechtse Heuvelrug, Biesbosch en Oosterschelde. Klik op de afbeelding voor schermvullende weergave.


Daarnaast hebben we onderzocht hoe men in het buitenland omgaat met het fenomeen Nationaal Park. De resultaten van het onderzoek hebben we samengebracht in een overzicht van vier Nationale Parken en twee inspirerende projecten in zes verschillende landen. Alle parken zijn door onszelf bezocht.

  • Turistveger, Noorwegen
  • Yellowstone, Verenigde Staten
  • New Forest, Verenigd Koninkrijk
  • Toubkal, Marokko
  • Doñana, Spanje
  • IBA See, Duitsland


Kaart New Forest280416 ZWW


Toeristisch netwerk van New Forest in beeld

Ter vergelijking hebben we de Nederlandse Nationale Parken Oosterschelde, Biesbosch en Utrechtse Heuvelrug opgenomen in het onderzoek. Zo kunnen we voor onze eigen ‘Nationale Parken Nieuwe Stijl’ leren van deze internationale voorbeelden. In een beeldende samenvatting noteren we onze bevindingen.

Begrenzing projectgebied Heuvelrug

Geïnspireerd door ons veldbezoek en de internationale vergelijking hebben we voor de Heuvelrug en de
Zuidwestelijke delta twee vernieuwende concepten opgesteld. Zij zijn geënt op de bestaande kwaliteiten
en voorzieningen, maar hebben als uitgangspunt de bezoeker de sublieme natuurbeleving te bieden.
Hiermee voegen we aan de gebieden nét dat beetje internationale allure toe.


Het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug bestaat uit de zuidelijke helft van de Heuvelrug. Onlangs is het park in noordelijke richting uitgebreid tot 10.000 hectare door de toevoeging van gronden tussen de A12 en de A28. De kern van het nationaal park wordt gevormd door een stuwwal. Dankzij deze hoogte biedt de heuvelrug zo nu en dan een fraai zicht op de omgeving. Het reliëf maakt het gebied tevens aantrekkelijk voor de actieve sporter.

De grotendeels beboste stuwwal heeft een grote historische gelaagdheid. Veel van deze lagen zijn nog te beleven. Denk aan de militaire geschiedenis, de stuifzanden die zijn ontstaan door overbegrazing, de vele landgoederen en de bosbouw. De heuvelrug wordt omgeven door zeer diverse landschappen. De zuidelijke punt wordt gevormd door de historische Grebbeberg. De ligging direct aan de uiterwaarden van de Nederrijn levert voor Nederlandse begrippen spectaculaire hoogteverschillen op. Ten westen van heuvelrug vormen de rivierkleigronden van de Kromme Rijn het historisch agrarische landschap rond Langbroek waar middeleeuwse buitenplaatsen en boerderijen elkaar afwisselen. Op de overgang van hoog naar laag ligt een reeks brinkdorpen als Doorn, Leersum en Amerongen. Zij vormen een natuurlijke uitvalsbasis vormen voor een bezoek aan het gebied. Aan de oostzijde grenst het nationaal park aan de Gelderse vallei. Enkele grote en toegankelijke landgoederen als Rumelaar en Den Treek Henschoten vormen hier een
geleidelijke overgang naar de vlakke vallei. .


Inventarisatie Heuvelrug A0


 
Begrenzing Zuidwestelijke Delta

De uitgestrekte delta vormt een wereld op zich. De afstand tot de randstad en soms beperkte verbindingen geven je in het gebied nog steeds een eilandgevoel. De vele overgangen tussen land en water maken een rondreis door het gebied een ontdekkingsreis, aan elkaar geknoopt door waterstaatkundige werken.
In gehele delta is de aanwezigheid van het water leidend. Het water vormt in de eerste plaats de basis voor een uitgebreid toeristisch vaarnetwerk. De vele eilanden, historische havenplaatsen en stranden vormen een prachtig decor voor een verblijf op of aan het water. De dynamiek in de delta heeft geleid tot unieke natuurgebieden waar je te voet of per kano het tij kunt trotseren. Tot slot biedt het water een rijk zeeleven. Er worden vanuit de verschillende plaatsen excursies georganiseerd waarbij je bruinvissen en zeehonden kunt zien. Duikers zoeken onderwater naar scheepswrakken, vissen en schaaldieren. Het rijke zeeleven heeft
zich vertaald in verrassende culinaire gebruiken.

Inventarisatie Delta A0



Van beide gebieden hebben we de recreatieve structuur onderzocht en vergeleken in internationaal verband. Benieuwd naar de uitkomsten? Neem contact op voor een afspraak.


Kijk voor meer informatie op de website van het College van Rijksadviseurs CRA College van Rijksadviseurs

 

Opdracht: Verkenning Nationale Parken Nieuwe Stijl

Onderzoek en ontwerp: Hofstra|Heersche

Opdrachtgever: College van Rijksadviseurs CRa